در مقاله ها
نحوه و شرایط کاشت پیاز
پیاز گیاه دو ساله علفی از خانواده آماریلیس (Amaryllidaceae) است که برای مصرف خوراکی استفاده می شود. پیاز به احتمال زیاد بومی جنوب غربی آسیا است، اما در حال حاضر در سراسر جهان، عمدتاً در مناطق معتدل رشد می کند. پیاز دارای مواد مغذی کمی است اما به دلیل طعم و مزه آن ارزشمند است و به طور گسترده در پخت و پز استفاده میشود. در اکثر غذاهای ایرانی مانند خورشت ها، کباب، سوپ و سالاد به عنوان طعم دهنده استفاده می شود.
کاشت پیاز برخلاف آنچه تصور میشود، به دقت و ظرافت خاصی نیاز دارد. پیاز از جمله گیاهانی محسوب میشود که بسیار کاربردی و پرخاصیت است و در دسته سبزیجات محبوب برای باغبانها قرار دارد. این گیاه خیلی سریع و راحت رشد کرده و فضای کمی را برای پرورش آن نیاز است. فصل رشد کوتاه پیاز، سبب شده که به راحتی با برداشت و خشک کردن آن در بهار، بتوان برای فصل زمستان آن را ذخیره کرد. در این مقاله به بررسی ابعاد مختلف کاشت پیاز میپردازیم.
مرحله ی اول: کاشت پیاز
برای گام نخست کاشت پیاز بهتر است که یک نوع آن را بعد از بررسی انتخاب کنید. پیاز نیز همانند سایر میوهها و سبزیجات گونههای مختلفی داشته که هرکدام با توجه به کاربردهای خود مورد توجه هستند. درحالت کلی پیاز در سه رنگ سفید، قرمز _ بنفش و زرد یافت میشود.
شاید برایتان جالب باشد که بدانید هر کدام از رنگهای پیاز نیز طعمهای خود را دارند. پیاز برای کشت به ۲ دسته اصلی تقسیم میشود. پیازهای روز بلند و پیازهای روز کوتاه.
پیازهایی که روز بلند بطور معمول ۱۴ ساعت تا ۱۶ ساعت در طول روز و درست در اواخر فصلهای بهار و تابستان رشد خود را شروع میکنند. پیازهای روز کوتاه ۱۰ الی ۱۲ ساعت در طول یک روز و معمولاً در زمستان و اوایل بهار شروع به رشد و نمو خواهند کرد. کاشت پیاز روز بلند بیشتر در مناطق سردسیر مورد استفاده قرار گرفته و پیازهای روز کوتاه را در مناطق گرمسیر پرورش میدهند.
مرحله دوم: انتخاب روش کاشت پیاز
در قدم بعدی باید روش کاشت پیاز را انتخاب کنید. بطور معمول ما میتوانیم با ۲ روش متداول اینکار را انجام دهیم. روش اول استفاده کردن از بذر پیاز و یا پیازچه است که معمولا باغبانهات کاشت پیاز از طریق پیازچه را ترجیح میدهد. علت این امر نیز این است که پیازچه در آب و هوا و اقلیم نامناسب مقاومت بیشتری نسبت به بذر پیاز از خود نشان میدهد.
همچنین شما میتوانید با بذرهای که داخل منزل، کاشت پیاز را انجام دهید و سپس نشاء آنها را به فضای باز منتقل کنید. در نظر داشته باشید که در آب و هوای گرم نیز میتوان کاشت پیاز را انجام داد. انتخاب قلمه و یا نشاء پیاز کمی سختتر از کاشت پیاز بوسیله پیازچه و بذر است.
مرحله سوم: اطلاع از زمان مناسب کاشت پیاز
اگر زمان مناسب برای انجام کاشت پیاز را مشخص نکنید، گیاه شما به خوبی رشد نخواهد کرد. پیاز تحمل آب و هوای سرد را نداشته و در سرما از بین خواهد رفت. اگر حداقل ۶ هفته قبل از زمان کاشت پیاز در محیط خارجی، آنها را در خانه نگهداری کنید محصول نهایی کیفیت بالاتری خواهد داشت. رعایت این زمان بندی در کاشت پیاز اهمیت زیادی دارد.
زمین کاشت پیاز ( آماده سازی )
تهیه خاک مناسب برای کاشت پیاز
وجود خاک مناسب و زهکشی شده از اولین شروط لازم برای کاشت بذر پیاز می باشد. بدین منظور باید دقت داشت که با توجه به نوع ریشه دهی و رشد پیاز، زمین مورد کشت می بایست مسطح و بدون هرگونه سنگ و کلوخ باشد. زیرا وجود سنگلاخ در خاک مانع از رشد غده پیاز شده و باعث بد فرم گرفتن محصول می شود.
همچنین وجود این موانع استفاده از وسایلی مانند سله شکن، وجین کن و کودپاش برای استفاده بعد از سبز شدن بذر را سخت می کنند. همچنین در زمین هایی با شیب تند و زیاد در زمان آبیاری باعث شسته شدن نشا و یا بذر کاشته شده می شود.
بدین منظور برای آماده سازی زمین در پاییز سال قبل از کشت زمین را کود دامی داده و سپس آن را با عمق ۲۰ سانتی مرتی شخم زده تا خاک و کود به طور کامل با یکدیگر مخلوط شوند. برای از بین بردن کلوخ ها نیز پیشنهاد می گردد زمین تا سه مرتبه دیسک زده شود تا زمین نرم و هموار گردد. پس از گذشت شش ماه و مطلوبیت میزان رطوبت مورد نیاز، زمین را مجددا دیسک زده تا نرم شود. همچنین در اراضی شنی توصیه می شود تا زمین را با استفاده از غلطک های سبک کوبیده و سپس شروع به کاشت بذر نمایید.
فراموش نکنید که سطح pH را آزمایش کرده و هر عنصری که سبب میشود تا PH خاک شما بین ۶ تا ۷/۵ نباشد، باید هرچه سریعتر از بستر خاک حذف شود. تاکید ما این است که تقریباً یک ماه قبل از کاشت پیاز تغییر pH خاک و آزمایش آن را انجام دهید و عناصر اضافه و خطرناکی را که میتوانند بر بستر خاک مناسب شما تاثیر منفی گذاشته و رشد گیاه را متوقف کنند، حتما حذف کنید.
همانطور که اشاره کردیم برای کاشت پیاز باید مراحل ابتدایی را انجام دهید تا به بستر مناسب برسید. بعد از اینکه بستر شما برای کاشت مناسب شد بهتر است خاک را به اندازه ۱۵ سانتی متر گود کرده و در صورت نیاز به فسفر، کود فسفر به بستر اضافه کنید. علفهای هرز را از بین ببرید و پیازها را با ۱۰ تا ۱۵ سانتیمتر در حفرههای ایجاد شده قرار دهید. اگر برای کاشت از بذر استفاده کردید بهتر است که حفرههای محل کاشت بذرها را با فاصله ۳ سانتیمتر از یکدیگر انتخاب کرده و بذر خود را بکاریم.
فراموش نکنید که پیازچهها به عمق بیش از ۵ سانتیمتر نیاز ندارند. بعد از کاشت بوسیله دست و یا کفش خود خاک را سفت کنید چون پیاز در بستر سست رشد خوبی نخواهد داشت. در نهایت فراموش نکنید که برای داشتن یک پیاز شیرین باید آب بیشتری به پیاز بدهید. ضمن اینکه نشاء پیاز آب بیشتری نسبت به بذر و پیازچه احتیاج دارد. دانستن این نکته نیز حائز اهمیت است که ریشه پیاز سست و شکننده است و اگر قبل از کاشت پیاز، بستر موردنظر را از علفهای هرز و گیاهانی که نیازی به رشد کردن دارند خالی نکنید محصول نهایی شما از بین خواهد رفت.
انتخاب بذر مناسب کاشت پیاز
بذر پیاز سیاه بوده و به شکل مثلث نامرتب می باشد. ابعاد بذر نیز می توان پهنای آن را ۱ الی ۲ میلیمتر و ضخامت آن ۰.۵ الی ۱ میلی متر می باشد. وزن هر هزار دانه بذر مقدار ۳ الی ۴ گرم بوده که پیشنهاد می شود بذر طی یک سال کاشته شود.
برداشت پیاز
زمان و نحوه برداشت پیاز به عواملی چون نوع خاک، دما، آب و هوا و نوع رقم و واریته بذر مورد استفاده دارد. از همین روی در ارقام ایرانی برداشت به صورت دستی میسر نبوده و باید از ابزار مکانیکی استفاده نمود اما در ارقام خارجی با توجه به تشکل غده بر روی سطح زمین، می توان به صورت دستی برداشت نمود. همچنین پیاز را می توان به صورت غده های پیازی و یا به صورت پیازچه برداشت کرد.
شرط مهم در برداشت پیاز رسیده بودن آن است که با خم شدن، افتادن و زرد شدن قسمت های هوایی بوته می توان رسیده شدن پیاز را متوجه شد. مصرف بلافاصله پیاز بعد از برداشت در صورت نرسیده بودن مشکلی نداشته ولی اگر قصد انبار کردن پیاز را داریم، می بایست حداقل ۵۰ درصد پیازها رسیده شده و پس از آن برداشت آغاز می شود که در مناطق با شرایط اقلیمی سردتر توصیه می گردد برداشت پس از رسیده شدن ۹۰ درصد مزرعه شروع گردد.
برای برداشت پیاز لازم است تا حداقل ۳ الی ۴ هفته قبل از آن آبیاری مزرعه متوقف گردد تا نگهداری بهتری صورت گیرد. پس از برداشت نیز قسمت هوایی بوته را با وسیله های مناسبی چون قیچی و یا ابزارالات مکانیکی قطع می کنند. جهت جلوگیری از بروز بیماری و آفات به داخل غده نیز مقداری ۱ الی ۲ سانتی متر از سر بوته را بر روی غده باقی می گذارند.
در زمان برداشت سه نوع پیاز در اندازه های متفاوت دیده می شوند که شامل پیاز های درشت با قطر حدودی ۷ سانتی متر که ۳ الی ۵ درصد کل محصولات می باشد، پیاز با سایز متوسط با قطر حدودی ۳ سانتی متر که تقریبا ۱۰ درصد محصولات را تشکیل می دهد، پیازهای ریز با قطری حدوداً ۲ سانتی متری که حداقل ۸۵ درصد کل محصولات مزرعه را شامل می شود.
بررسی بیماری ها و آفت هایی کاشت پیاز
آفت و بیماری های پیاز انواع مختلفی مثل ریشه سرخی، آنتراکنوز، زنگ پیاز،نماتد ساقه و غده، پوسیدگی خاکستری، پوسیدگی ریشه و طبق، سفیدک داخلی یا دروغی، سیاهک پیاز، لهیدگی باکتریایی و از آفات آن نیز تریپس و مگس پیاز دارد که باید برای مقابله با آنها کشاورز تمهیدات لازم را در نظر بگیرد.
دیدگاه ها
ارسال دیدگاه